1. การศึกษา

โครงการการศึกษาเสริมทักษะสร้างอาชีพ สปป. ลาว

“โครงการการศึกษาเสริมทักษะสร้างอาชีพ สปป. ลาว” เป็นโครงการสำคัญที่ถูกกำหนดไว้ในแผนกลยุทธ์ความยั่งยืนในมิติสังคมของบริษัทฯ โดยริเริ่มโครงการขึ้นเมื่อปี 2554 หลังจากบริษัทฯ จัดตั้งบริษัทย่อยใน สปป. ลาว ซึ่งเป็นฐานธุรกิจหลักของงานพัฒนาโครงการด้านพลังงานในประเทศเพื่อนบ้านที่ดำเนินการต่อเนื่อง มาจนถึงระยะที่ 3 (ปี 2567-2573) ในปัจจุบัน โดยเป็นความร่วมมือระหว่างบริษัทฯ กับกระทรวงศึกษาธิการและกีฬา สปป. ลาว ในการร่วมกันออกแบบกิจกรรมให้ตอบสนองยุทธศาสตร์การพัฒนาการศึกษาระดับอาชีวะของรัฐบาล สปป. ลาว เพื่อสนับสนุนการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ในพื้นที่ที่บริษัทฯ ดำเนินธุรกิจ โดยเฉพาะการเสริมสร้างความรู้และทักษะฝีมือด้านเทคนิคที่จำเป็นในภาคอุตสาหกรรมและพลังงานทดแทนแก่ครูและนักเรียนอาชีวศึกษา พัฒนาทักษะแรงงานขั้นสูงเพื่อตอบสนองความต้องการด้านแรงงาน ของ สปป.ลาว รวมถึงเป็นการวางรากฐานการศึกษาด้านพลังงานหมุนเวียนในระดับอาชีวศึกษา อันเป็นการตอบสนองยุทธศาสตร์การพัฒนาด้านเศรษฐกิจและสังคมของ สปป. ลาว และสนับสนุนให้เกิดการพัฒนาบุคลากรเพื่อป้อนเข้าสู่กลุ่มธุรกิจในพื้นที่ของบริษัทฯ อีกทั้งยังสอดรับกับเป้าหมายการพัฒนาอย่างยั่งยืนของสหประชาชาติเป้าหมายที่ 4 การศึกษาที่มีคุณภาพ และเป้าหมายที่ 8 งานที่ดีและเศรษฐกิจที่เติบโตด้วย

โครงการฯ ระยะที่ 3 ได้ถูกยกระดับและให้ความสำคัญกับการเข้าถึงแหล่งพลังงานของชุมชนได้มากยิ่งขึ้น โดยเฉพาะด้านพลังงานทดแทนเพื่อลดการพึ่งพาพลังงานจากภายนอกและร่วมกันลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก ได้แก่ พลังงานแสงอาทิตย์ พลังงานลม พลังงานจากขยะ และพืชพลังงาน โดยการสนับสนุนเพิ่มพูนองค์ความรู้ด้านพลังงานทดแทนให้กับครูอาจารย์ และนักเรียนที่เข้าร่วมฝึกปฏิบัติภาคสนามในการติดตั้งและบำรุงรักษาแผงโซลาร์ในชุมชนท้องถิ่นที่ยังขาดแคลนไฟฟ้า ซึ่งเป็นการสร้างคุณค่าทั้งด้านสิ่งแวดล้อมและสังคมอย่างยั่งยืน

ความก้าวหน้าการดำเนินงานปี 2568

ผลลัพธ์การดำเนินงาน

• หลังจากเข้ารับการฝึกอบรม นักเรียนได้รับการพัฒนาความรู้ ทักษะ และเทคนิคการปฏิบัติงานที่มีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น เสริมสร้างทักษะ วิชาชีพที่จำเป็นสำหรับการประกอบอาชีพ มีความพร้อมเข้าสู่ตลาดแรงงานได้อย่างมั่นใจ และเป็นที่ต้องการของตลาดแรงงาน ซึ่งมีนักเรียน ที่ผ่านการอบรมของโครงการและจบการศึกษาแล้วจำนวน 112 คน โดยแบ่งเป็น ผู้ที่มีงานทำ 35 คน (ร้อยละ 31.25) ผู้ที่ศึกษาต่อ 68 คน (ร้อยละ 60.71) และไม่สามารถติดตามข้อมูลได้ 9 คน (ร้อยละ 8.04)
• สนับสนุนอุปกรณ์ทางวิชาการ เครื่องจักร อุปกรณ์ช่วยการเรียนการสอน และหลักสูตรการอบรม
• ปรับปรุงห้องฝึกปฏิบัติการ 8 โรงเรียน โรงเรียนเป้าหมายมีความพร้อมทางการเรียนการสอนมากยิ่งขึ้น ผู้เรียนได้รับประโยชน์จากการใช้ ห้องฝึกปฏิบัติเพิ่มมากยิ่งขึ้น
• โรงเรียนสามารถประหยัดงบประมาณในการจัดอบรมและงบประมาณในการพัฒนาห้องปฏิบัติการ
• การฝึกอบรมติดตั้งระบบพลังงานแสงอาทิตย์ สำหรับระบบไฟส่องสว่างและระบบปั๊มน้ำที่มีการติดตั้งและใช้งาน สามารถประหยัด การใช้ไฟฟ้าได้ประมาณ 10,026.97 kWh (คำนวณตามระยะเวลาการใช้งานตั้งแต่ติดตั้งแล้วเสร็จและเปิดใช้งาน ถึง 31 ธันวาคม 2568) และคาดการณ์สามารถลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกลงได้ประมาณ 6.09 tCO₂e *

ผลลัพธ์การดำเนินงาน

• สนับสนุนทุนการศึกษาตั้งแต่เดือนกันยายน - ธันวาคม 2568 ทั้งหมด 40 ทุน รวมมูลค่า 506,408,000 กีบ
• ช่วยบรรเทาภาระค่าใช้จ่ายด้านการศึกษาและค่าครองชีพของครัวเรือนผู้รับทุนในช่วงระยะ 4 เดือนแรกของปีการศึกษา ซึ่งครัวเรือน ของผู้รับทุนทั้งหมด (ร้อยละ 100) ระบุว่า ช่วงที่ได้รับการสนับสนุนส่งผลให้ครัวเรือนไม่มีปัญหาอันเกิดมาจากภาระค่าใช้จ่ายด้านการศึกษา ของผู้รับทุน ช่วยลดภาระทางครอบครัวได้เป็นอย่างดี
• นักศึกษามีค่าใช้จ่ายพื้นฐานที่เพียงพอสำหรับดำรงชีวิตในช่วงเปิดภาคเรียน ช่วยลดภาระค่าใช้จ่ายด้านการศึกษา โดยทุนสนับสนุนที่เป็น ค่าเทอม ค่าใช้จ่ายทั่วไป ค่าเดินทาง และค่าที่พัก ซึ่งเพียงพอต่อการใช้ชีวิตในช่วงเปิดภาคเรียน จากการสอบถามผู้รับทุนทั้ง 40 คน ระบุว่าช่วงเวลาที่ได้รับการสนับสนุนไม่ประสบปัญหาด้านการเรียนอันเกิดจากภาระค่าใช้จ่าย
• คุณภาพชีวิต ความเป็นอยู่ของผู้รับทุนดีขึ้น จากการมีที่พักที่เหมาะสม การเดินทางที่ปลอดภัย โดยใช้งบประมาณจากทุนการศึกษาที่ได้รับ รวมถึงมีหลักประกันด้านความปลอดภัยขั้นพื้นฐานจากการที่โครงการจัดทำประกันอุบัติเหตุให้ผู้รับทุนด้วย ซึ่งช่วยลดความเสี่ยงของ กลุ่มนักศึกษาในช่วงเปิดภาคเรียน เกิดความมั่นคงในการใช้ชีวิตประจำวันเพิ่มขึ้น ในช่วงระยะเวลาการดำเนินโครงการ

2. การส่งเสริมและพัฒนาอาชีพในชุมชน

3. การดูแลและป้องกันสุขภาพของสังคมและชุมชน

4. การแบ่งปันช่วยเหลืือสังคมและชุมชน

5. ด้านสิ่งแวดล้อมและทรัพยากร

โครงการคนรักษ์ป่า ป่ารักชุมชน

การดำเนินงานโครงการคนรักษ์ป่า ป่ารักชุมชน ในปี 2568 ยังคงสานต่อเจตนารมณ์เดิมของโครงการ ผ่านความร่วมมือกับกรมป่าไม้ และชุมชนที่ร่วมอนุรักษ์ ส่งเสริมการบริหารจัดการป่าชุมชนในรูปแบบป่ายั่งยืน ชุมชนได้ประโยชน์ที่ดำเนินการมาอย่างต่อเนื่องเป็นปีที่ 18 เพื่อมุ่งสนับสนุนและยกระดับชุมชนในการอยู่ร่วมกับป่า ทั้งการอนุรักษ์และใช้ประโยชน์จากป่าในการเป็นแหล่งอาหาร แหล่งท่องเที่ยวทางนิเวศ ที่ช่วยสร้างรายได้ ลดรายจ่าย เป็นแหล่งเรียนรู้ท้องถิ่นทั้งในเรื่องการบริหารจัดการน้ำ ความหลากหลายทางชีวภาพ การรองรับภัยพิบัติทางธรรมชาติ หรือการเป็นแหล่งพึ่งพิงด้านสมุนไพร และยารักษาโรค อันจะช่วยสร้างความหวงแหนและขยายผลการอนุรักษ์พื้นที่ป่าให้กับชุมชนอื่น ๆ นำาไปเป็นแบบอย่างในการดูแล รักษา และพัฒนาป่าไม้ ทรัพยากรธรรมชาติในชุมชน รวมถึงการจัดตั้งป่าชุมชนในพื้นที่ของตนเองได้ ซึ่งจะช่วยเพิ่มความอุดมสมบูรณ์ของทรัพยากรธรรมชาติทั้งในระดับท้องถิ่น และระดับพื้นที่ นับเป็นอีกหนึ่งแนวทางในการตอบสนองเป้าหมายการพัฒนาอย่างยั่งยืนที่ 13 ปฏิบัติการอย่างเร่งด่วนเพื่อต่อสู้กับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและผลกระทบที่เกิดขึ้น

ผลการประกวดป่าชุมชนรางวัลคนรักษ์ป่า ป่ารักชุมชน ปี 2568 รวม 16 รางวัล มูลค่าเงินรางวัล 1,450,000 บาท

ตัวอย่างคุณค่าที่เพิ่มพูนของ “ป่าชุมชนบ้านจาน จังหวัดบุรีรัมย์” ป่าชุมชนชนะเลิศระดับประเทศ

ป่าชุมชนบ้านจาน ตั้งอยู่พื้นที่หมู่ที่ 6 ตำาบลหนองเต็ง อำาเภอกระสัง จังหวัดบุรีรัมย์ มีพื้นที่ป่า 896 ไร่ 3 งาน 13 ตารางวา มีลักษณะเป็นป่าเต็งรังและป่าผสมผสาน มีความอุดมสมบูรณ์ เป็นแหล่งอาหารของชุมชน และแหล่งศึกษาเรียนรู้ของผู้ที่สนใจในธรรมชาติ

ผลจากการจัดโครงการ “คนรักษ์ป่า ป่ารักชุมชน” ได้ช่วยสนับสนุนให้ ป่าชุมชนบ้านจานได้รับเงินรางวัลจำานวน 200,000 บาท เพื่อออมไว้ในบัญชีทรัพย์สินส่วนกลางของป่าชุมชนนำไปต่อยอดในการบริหารจัดการป่าชุมชน โดยวางแผนจัดสรรเงินรางวัลที่ได้รับไว้ 3 มิติ ได้แก่ 1) มิติการฟื้นฟู โดยการปลูกป่าเพื่อเพิ่มพื้นที่สีเขียว ร้อยละ 35 2) มิติการพัฒนา โดยการปรับปรุงพัฒนาเส้นทางศึกษาธรรมชาติ เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้ในชุมชน และอาจส่งเสริมเป็นแหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติของชุมชน ร้อยละ 35 และ 3) มิติการอนุรักษ์ โดยจัดสรรเงินเพื่อสนับสนุนการลาดตระเวนดูแลรักษาป่า ป้องกันการบุกรุก และเฝ้าระวังเหตุ ร้อยละ 30 ซึ่งเงินรางวัลที่ได้รับจะช่วยสนับสนุนและผลักดันการดำเนินงานของป่าชุมชนให้เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องและมีประสิทธิภาพได้ต่อไป

ตัวอย่างคุณค่าที่เพิ่มพูนของ “ป่าชุมชนบ้านห้วยกองเลาะ จังหวัดลำพูน” ป่าชุมชนดีเด่นด้านการรับมือต่อภัยพิบัติทางธรรมชาติ

ป่าชุมชนบ้านห้วยกองเลาะ ตั้งอยู่พื้นที่หมู่ที่ 9 ตำบลป่าพลู อำเภอบ้านโฮ่ง จังหวัดลำพูน ตั้งอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติ ป่าบ้านโฮ่ง มีพื้นที่ 3,750 ไร่ มีลักษณะเป็นป่าเต็งรังผสมเบญจพรรณ เป็นป่าบนเนินเขา มีลำห้วยหลักและลำห้วยเล็ก ๆ มากมาย ซึ่งชุมชนใช้ประโยชน์ในการทำเกษตรกรรม เป็นแหล่งเรียนรู้และศึกษาธรรมชาติ และแหล่งท่องเที่ยว

การรับมือต่อภัยธรรมชาติที่ป่าชุมชนบ้านห้วยกองเลาะมีการดำาเนินการ โดยเฉพาะการรับมือต่อไฟป่า ได้แก่ การจัดทำแนวกันไฟ การตั้งจุดตรวจและสกัดไฟป่า การทำเฉวียนกักเก็บใบไม้ การลาดตระเวนไฟป่า การสร้างฝายชะลอความชุ่มชื้น จัดทำแผนการบริหารจัดการไฟป่าในชุมชน การสร้างความรู้ความเข้าใจต่อชุมชนและเยาวชน การประเมินความเสี่ยง พร้อมกำหนดมาตรการรับมือ การซ้อมแผนฉุกเฉินและเผชิญเหตุไฟป่า การตรวจคัดกรองคนที่จะเข้าไปในป่าชุมชนเพื่อป้องกัน การเข้าไปทำลายป่า การอบรมให้ความรู้ด้านการปฐมพยาบาล ซึ่งถือเป็นกระบวนการบริหารจัดการที่ครอบคลุมตั้งแต่ การป้องกัน จัดการเหตุ แก้ไข บรรเทาผลกระทบ ไปจนถึงการเยียวยารักษา

นอกจากการรับมือต่อเหตุไฟป่าแล้ว ยังได้จัดทำแผนการบริหารจัดการด้านน้ำท่วมและดินโคลนถล่มด้วย โดยการวิเคราะห์เส้นทางการไหลของน้ำและดินโคลนถล่ม ระบุพื้นที่เสี่ยงต่อการเกิดเหตุ เตรียมความพร้อมทางด้านกำลังเจ้าหน้าที่ เครื่องมือ และอุปกรณ์สำหรับการช่วยเหลือผู้ประสบภัย การปลูกป่าเสริมเพื่อเพิ่มความชุ่มชื้น ป้องกันการกัดเซาะของดิน เสริมการยึดเกาะ และการปลูกหญ้าแฝกบริเวณริมตลิ่งหรือที่ลาดชันเพื่อป้องกันการพังทลายของหน้าดินด้วย

ผลจากการจัดโครงการ “คนรักษ์ป่า ป่ารักชุมชน” ได้ช่วยสนับสนุนให้ ป่าชุมชนบ้านห้วยกองเลาะได้รับเงินรางวัล จำานวน 50,000 บาท เพื่อออมไว้ในบัญชีทรัพย์สินส่วนกลางของป่าชุมชน นำไปต่อยอดในการบริหารจัดการป่าชุมชน โดยวางแผนจัดสรรเงินรางวัลที่ได้รับไว้ 2 มิติ ได้แก่ 1) มิติการฟื้นฟู โดยการปลูกป่าเพื่อเพิ่มพื้นที่สีเขียว ร้อยละ 14 และการทำฝาย เพื่อกักเก็บความชุ่มชื้นซึ่งจะช่วยคงความอุดมสมบูรณ์ของป่าไว้ ร้อยละ 20 ของเงินรางวัลที่ได้รับ และ 2) มิติการอนุรักษ์ โดยการจัดซื้อวัสดุ-อุปกรณ์ป้องกันไฟป่าและทำแนวกันไฟ ซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญของการทำลายความอุดมสมบูรณ์ของป่า โดยจัดสรรเงินรางวัลที่ได้รับไว้ร้อยละ 60 พร้อมจัดสรรเงินเพื่อสนับสนุนการลาดตระเวนดูแลรักษาป่า ป้องกันการบุกรุก และเฝ้าระวังเหตุอีกร้อยละ 6 ซึ่งเงินรางวัลที่ได้รับจะช่วยสนับสนุนและเสริมความเข้มแข็งของชุมชนในการดูแลป้องกันเหตุในพื้นที่ป่าชุมชน เพื่อคงและรักษาไว้ซึ่งความอุดมสมบูรณ์ของป่าในชุมชนของตนต่อไปได้

การประเมินผลกระทบเชิงบวกที่ชุมชนได้รับจากโครงการ

ป่าชุมชนที่ได้รับรางวัลได้ช่วยสร้างผลกระทบเชิงบวกในด้านการใช้ประโยชน์จากครัวเรือน ช่วยสร้างคุณค่าและมูลค่าทางเศรษฐกิจ สร้างอาชีพและรายได้ รวมไปถึงการเอื้อประโยชน์ในการดำรงชีวิตประจำวัน ทั้งแหล่งอาหาร แหล่งเรียนรู้ และยังถือเป็นแหล่งทรัพยากรธรรมชาติที่สำคัญของชุมชนที่ช่วยปกป้องชุมชนจากภัยธรรมชาติ เช่น ภัยแล้ง และน้ำท่วม เป็นต้น โดยมีครัวเรือนที่ได้รับผลกระทบเชิงบวกรวมทั้งสิ้น 3,375 ครัวเรือน หรือประมาณ 12,106 คน ซึ่งพึ่งพาอาศัยและใช้ประโยชน์จากป่าชุมชนในการดำรงชีพ

โครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืช มาจากพระราชดำริสมเด็จพระเทพรัตน์ราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี (อพ.สธ.)

บริษัทฯ ได้รับพระราชทานพระบรมราชานุญาตให้เข้าร่วมสนองพระราชดำริตั้งแต่ปี พ.ศ. 2560 ตามกรอบดำเนินงานแผนแม่บท อพ.สธ. ระยะ 5 ปีที่หก และดำเนินงาน “โครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืช อันเนื่องมาจากพระราชดำริ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี (อพ.สธ.) สนองพระราชดำริ โดย บริษัท ราช กรุ๊ป จำากัด (มหาชน)” ซึ่งบริษัทฯ ได้ดำเนินงานสนองพระราชดำริอย่างต่อเนื่องตามกรอบแผนแม่บท อพ.สธ. ระยะ 5 ปีที่เจ็ด เพื่อร่วมสืบสานพระราชปณิธานของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ด้วยสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณอันหาที่สุดมิได้ โดยสนองงานภายใต้กรอบการสร้างจิตสำนึก ในกิจกรรมที่ 8 ว่าด้วยกิจกรรมพิเศษสนับสนุนการอนุรักษ์ทรัพยากร ด้านการอบรมงานสวนพฤกษศาสตร์โรงเรียน และการอบรมงานฐานทรัพยากรท้องถิ่น

ตลอดระยะเวลาการเข้าร่วมสนองพระราชดำริ ภายใต้โครงการ อพ.สธ. บริษัทฯ ได้ส่งเสริมองค์ความรู้การดำเนินงาน ภายใต้กรอบการสร้างจิตสำนึก อพ.สธ. ผ่านการอบรม เพื่อนำไปเป็นแนวทางในการวางแผนและขยายผลการดำเนินงาน ด้านการอนุรักษ์ทรัพยากรของหน่วยงานนั้น ๆ มาอย่างต่อเนื่อง ตั้งแต่ปี 2561 – 2568 โดยดำเนินการฝึกอบรมรวมทั้งสิ้น 27 รุ่น รวมผู้เข้าร่วมอบรม 1,972 คน